ΑΝΕΛΚΥΣΗ ΑΕΡΟΣΚΑΦΟΥΣ F16 ΤΗΣ Π.Α.


Ανέλκυση αεροσκάφους που κατέπεσε στην θαλάσσια περιοχή μεταξύ της χώρας Σφακίων και της Ν. Γαύδου.


Την 4η Δεκεμβρίου του 2014, κατέπεσε στην θαλάσσια περιοχή νοτίως της χώρας Σφακίων έπειτα από μηχανική βλάβη το εκπαιδευτικό αεροσκάφος της Πολεμικής Αεροπορίας τύπου F16 BLOCK 52 + με S/N 614, αφού πρώτα εγκαταλείφθηκε από το πλήρωμα.

Το σκάφος εντοπίστηκε μετά από έρευνες στην ευρύτερη περιοχή της συντριβής σε βάθος 970 μέτρων, έχοντας παραμείνει στο 80% ακέραιο και βρισκόμενο σε αμμώδη βυθό στηριζόμενο στους τροχούς του και το ουραίο πτερύγιο.

Μετά από διαγωνισμό που πραγματοποιήθηκε από την Πολεμική Αεροπορία, αναδείχθηκε εργολάβος το Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, το οποίο όρισε ως υπεργολάβο για την ανέλκυση του αεροσκάφους την εταιρεία Ιγνάτιος Σπανόπουλος Α.Ε. μέλος του Ομίλου Επιχειρήσεων Σπανόπουλου. Ο στόχος των δύο εταίρων ήταν η ανέλκυση ολόκληρου του αεροσκάφους, με την χρήση τηλεκατευθυνόμενου βαθυσκάφους για την πρόσδεση και πλωτού γερανού για την ανέλκυση στην επιφάνεια.

Το αεροσκάφος είχε υποστεί μία δυνατή πρόσκρουση στην επιφάνεια της θάλασσας και παρέμεινε βυθισμένο σε βάθος 970 μέτρων για 18 μήνες, κάτι που έκανε το έργο της ανέλκυσης πιο δύσκολο καθώς η κατάσταση στην κάτω πλευρά του αεροσκάφους ήταν άγνωστη και η διάβρωση ήταν εμφανής. Τέλος δεν υπήρχαν σημεία ανάρτησης για την πρόσδεση.

Για τον λόγο αυτό πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις σε αεροσκάφος ίδιου τύπου στην ξηρά και κατασκευάστηκαν μοντέλα για την τοποθέτηση των σημείων ανάρτησης έχοντας υπολογίσει τις δυνατότητες του βαθυσκάφους και την θέση στην οποία βρίσκεται το αεροσκάφος στο βυθό. Κατόπιν υποδείξεων των μηχανικών της Π.Α. επιλέχθηκαν τα κατάλληλα σημεία που θα προσέφεραν αρκετή ασφάλεια για την ανέλκυση.

Στις 27/6/2016 απέπλευσαν από τον Πειραιά ο Π/Γ Ιγνάτιος ΙΙΙ, το Ρ/Κ Χρήστος ΧVII και το Ω/Κ Αιγαίο του ΕΛΚΕΘΕ με προορισμό την θαλάσσια περιοχή νοτίως της χώρας Σφακίων όπου και είχε εντοπιστεί το αεροσκάφος. Στις 29/6/2016 έγινε ο εντοπισμός εκ νέου του αεροσκάφους και η επιθεώρησή του. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκαν διαδοχικές καταδύσεις για την πρόσδεση των τριών σημείων ανάρτησης και η βύθιση του σχοινιού για την ανέλκυση. Στις 3/7/2016 ολοκληρώθηκε η πρόσδεση του σχοινιού στα σημεία ανάρτησης και το βαθυσκάφος αναδύθηκε μαζί με την ελεύθερη άκρη του.

Το k-neema (ιμάντας kevlar) τοποθετήθηκε σε υδραυλικό στροφείο το οποίο πραγματοποίησε την ανέλκυση με ταχύτητα μικρότερη των 4 μέτρων το λεπτό, ώστε να επιτευχθούν οι ελάχιστες πιέσεις στα φτερά και την άτρακτο. Σε βάθος 15 μέτρων με την βοήθεια δυτών τοποθετήθηκε το αεροσκάφος σε μεταλλική εξέδρα που ήταν αναρτημένη από τον γερανό για να μην σπάσει το αεροσκάφος από την έλλειψη άνωσης κατά την έξοδο από το νερό.

Η συνολική ανέλκυση της ατράκτου ολοκληρώθηκε σε 8 ώρες. Μετά την τοποθέτηση στο κατάστρωμα του γερανού, διαπιστώθηκε ότι τα σημεία στήριξης του κινητήρα είχαν σπάσει από την σφοδρή πρόσκρουση και είχε αποκολληθεί και παρέμενε στον βυθό. Ακολούθησαν 2 ακόμη καταδύσεις στο σημείο που είχε εντοπισθεί το αεροσκάφος για την πρόσδεση του κινητήρα. Τοποθετήθηκαν εκ νέου δύο σημεία ανάρτησης και τέλος το βαθυσκάφος καταδύθηκε μαζί με το σχοινί και αφού το έδεσε στα 2 σημεία ανάρτησης αναδύθηκε μαζί με την ελεύθερη άκρη του.

Λόγω της συμπαγούς μορφής του κινητήρα η ταχύτητα ανόδου αυξήθηκε στο διπλάσιο και η διαδικασία της ανέλκυσης ολοκληρώθηκε επιτυχώς σε 4 ώρες. Μετά το πέρας των εργασιών ο Εξοπλισμός κατευθύνθηκε στην περιοχή της Σούδας όπου παραδόθηκαν στις 7/7/2016 ο κινητήρας, τα καταγραφικά πτήσης και η άτρακτος σε φορτηγά της Πολεμικής Αεροπορίας.

Η συνολική εργασία ολοκληρώθηκε με την επιστροφή του πλωτού εξοπλισμού στον Πειραιά την 9η Ιουλίου 2016.